
Pilot eÄŸitimi ve iÅŸ garantili(!) kurslar…
Pilot olmak ve pilotaj eÄŸitimi ile ilgili basın yayın organlarının yaptığı reklam deÄŸerindeki haberler ve pilot okullarının pazarlama stratejileri sonucunda pilotluk mesleÄŸinin istihdam oranları konusunda ciddi sıkıntılar kapımıza dayanmış ve bu hızla devam edilmesi durumunda çok daha büyük sıkıntılar yaÅŸanacaktır.
Bu tezi bir örnekle açıklamak gerekir ise;
THK UçuÅŸ Okulu resmi sitesi mezun pilot referanslarında belirtilen ilk 70 sıradaki pilotlara dikkat edildiÄŸinde, bunların Türk Hava Yolları’nın iÅŸe alarak pilotaj eÄŸitimi almak üzere THK UçuÅŸ Okuluna göndermiÅŸ olduÄŸu kiÅŸiler olduÄŸu görülmektedir ki bu kiÅŸiler zaten THY personelidir.
Kısacası bu kiÅŸiler bağımsız olarak para ödeyerek eÄŸitim almış kiÅŸiler deÄŸildirler. Listede bulunan 36 kiÅŸi THK UçuÅŸ okullundan parasıyla eÄŸitim alarak iÅŸ bulma fırsatı yakalamış kiÅŸilerdir. Kaldı ki bu 36 kiÅŸinin içerisinde ÅŸu anda iÅŸsiz olduÄŸu halde liste yer alan kiÅŸilerde mevcuttur. ÖrneÄŸin; Saga Havayolu operasyonlarına devam etmemekte ve Saga’da çalıştığı yazılan isimler doÄŸal olarak Saga’da deÄŸillerdir.
Ticari kaygılar ile etik dışı bilgiler ve referanslar göstererek, göz göre göre insanlar kandırılmaktadır. Tabii ki iÅŸi bilenler bunu görebiliyor. Bunlar söz ile, olmak isteyen adaya aktarıldığından ötürü, çok büyük paralar yatırarak bu eÄŸitimi ve lisansı almaya karar verenlerin, yanıltıldıklarını kanıtlaması oldukça zordur. Çünkü referans sayfasında dikkat edilecek olursa, listenin ilk 70 kiÅŸisinin dönemi THY 1-2 ve 3 olarak belirtilmiÅŸtir ve bunlar daha öncede belirttiÄŸim üzere THY pilotlarıdır.
70. KiÅŸiden sonraki dönem kolonuna baktığınızda. Gökçen kelimesini göreceksiniz. Gökçen grupları kendi maddi imkânlarıyla bu eÄŸitime baÅŸlayan ve iÅŸ garantisi olmayan gruplardır. Gökçen grupları da numaralandırılmaktadır. Fakat bu sayfada THY grupları numaralandırılmış iken Gökçen grupları numaralandırılmamıştır. Åžu anda eÄŸitime baÅŸlayan en son grup Gökçen 20 grubudur ve son aldığım habere göre 2012 Ocak ayında 21. grup baÅŸlayacakmış. Gökçen 6 grubundan sonra istihdam oranları oldukça düÅŸük.
Fakat THK uçuÅŸ okulu müdürü 26.12.2011 tarihinde Kanal A ana haber bülteninde %90’a varan istihdam oranlarından bahsetti. Bu oranlar %10 ila 20 arasında olmakla birlikte, iÅŸe giren pilotların büyük bir çoÄŸunluÄŸu tanıdık, eÅŸ-dost yardımı ile kabaca torpil ile iÅŸ bulabilmektedirler. Yani yapılan haberin gerçekle bir iliÅŸkisi bulunmamaktadır. Bu ve bunun gibi haberlerin doÄŸruluÄŸunu “pilot olduÄŸunuzu belirterek”, pilot çalıştıran insan ve kargo taşıyan tüm firmaları aramak suretiyle pilot ihtiyaçları olup olmadığını saptayabilmeniz mümkün. UçuÅŸ okullarının “Mezun olduÄŸunuzda iÅŸ bulmak için hiçbir sıkıntı çekmeyeceÄŸiniz ( hatta yerine göre %100 iÅŸ garantisi veriyoruz)” doÄŸrultusundaki söylemlerinin doÄŸru olup olmadığına kendiniz karar verebilirsiniz.
Åžimdi tüm bu bilgiler ışığında fazla pilot arzı ile meydana gelen tabloya bakalım;
AÅŸağıdaki rakamlar 2009-2011 yılları arasında lisans alan pilotların, lisans numaraları baz alınarak ve balon, ppl, helikopter ve planör lisansı sayısının bunların %10’u olduÄŸu düÅŸünülerek, aÅŸağıdaki çizelge oluÅŸturulmuÅŸtur.)
|
Tarih Aralığı
|
Toplam Lisans Sayısı
|
ATPL için %10 indirgenmiÅŸ ticari pilot sayısı
|
Periyod
|
|
2009 Haziran-2010 Haziran
|
783
|
704
|
13 Ay
|
|
2010 Haziran- 2010 AÄŸustos
|
102
|
91
|
2 Ay
|
|
2010 AÄŸustos- 2011 Ocak
|
105
|
94
|
5 Ay
|
|
2011 Ocak- 2011 Mart
|
43
|
38
|
2 Ay
|
|
2011 Mart – 2011 AÄŸustos
|
181
|
162
|
5 Ay
|
|
2011 AÄŸustos – 2011 Kasım
|
177
|
159
|
3 Ay
|
Yukarıdaki rakamlar incelendiÄŸinde son 2,5 yıl içerisinde ortalama her ay 43 pilotun lisans aldığı görülmektedir. Son 2,5 yılda yetiÅŸen pilotların istihdamı için 209 yeni uçağın alınmış olması gerekmekte idi(2009 Aralık-2011 Aralık tarihleri arasında THY’nin filosuna 46 uçak kattığını hatırlatmak isterim). Fakat birkaç yıl önceki pilot açığı gerçeÄŸi göz önüne alındığında, yeni pilot olan kiÅŸiler öncelikle bu boÅŸlukları doldurmuÅŸlardır. Günümüze geldiÄŸimizde artık havuzun taÅŸtığını görüyoruz. Bu duruma raÄŸmen artan trend ile pilot adayı alımına devam edilmekte ve hali hazırda lisans sahibi olan kiÅŸilerin istihdamı saÄŸlanamaz iken yeni lisanslar verilerek, pilot arzı mevcut talebin çok üzerinde tutulmaktadır.
Unutulmamalıdır ki bazı meslek gruplarının arz ve talep dengeleri bozulduÄŸunda bu mesleÄŸi icra edenlerin gelir düzeyini ve sosyo-ekonomik koÅŸullarını olumsuz etkiler iken pilotluk ve uçak teknisyenliÄŸi gibi mesleklerde ki arz-talep dengelerinin bozulması bu mesleÄŸi icra edenlerin sosyo-ekonomik yapılarına olumsuz yönde yansıyacak bu da motivasyon ve konsantrasyonun tam olması gereken iÅŸin, eksik ya da hatalı yapılmasına sebebiyet verecektir. Bu nedenle, Operasyon el hatalar ortaya çıkacak ve bunun sonucunda ciddi havacılık faciaları muhtemeldir.
Ciddi iÅŸsizlik problemi yaÅŸayan meslek grubumuzun en büyük sıkıntılarından bir diÄŸeri de; Ülkemizde çalışan yabancı pilotlardır. Bu konuyla ilgili herhangi bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Aldığım bilgilere göre THY haricinde 96 kaptan ve 18 first officer olmak üzere toplam 114 yabancı pilot ülkemizde çalışmaktadır. Ülkemizin pilotu iÅŸsiz iken yabancı pilotlar ülkemizin keyfini çıkarmaktadırlar. İşverene sorulduÄŸunda yeni pilotları almama sebebi olarak tecrübe ve uçuÅŸ saati ileri sürülmekte. Peki, bu deneyimi nasıl kazanılacak ve bu kafayla gidildiÄŸinde ileriki dönemlerde kaptan pilot açığını nasıl kapatılacak..
Ülkemize gelen her yabancı pilotun fevkalade olduÄŸunu düÅŸünmek büyük bir yanılgıdır. Kokpit içi iletiÅŸimin yani CRM in tam ve eksiksiz olabilmesi için kokpit ekibinin aynı ana dili konuÅŸması gerektiÄŸini düÅŸünmekteyim. MesleÄŸi icra etmek için gerekli İngilizce bilgisi ve aynı anadili konuÅŸan kokpit ekibi minimum operasyon el hata demektir. Dolayısıyla yabancı sevdamızı bir kenara koyup iÅŸverenlerin elini taşın altına koyarak eÄŸitime biraz daha fazla bütçe ayırmaları ülkemizi yabancı pilot cenneti olma durumundan çıkartacak ve zamanla Kaptan Pilot açığını aÅŸabilmek mümkün olacaktır.
Sonuç olarak; Ülkemizdeki yabancı pilotlar yeni mezun genç pilotların istihdamını ciddi ölçüde engellemektedir. Bu sorunun çözülebilmesi için İyi bir planlama ile ihtiyacın tespit edilmesi, bu rakamlar baz alınarak ve gerekli kriterlerin oluÅŸturulması ile pilot arzının sınırlandırılması akılcı ve kalıcı tek çözüm olarak görünmektedir